Các ngân hàng trung ương vẫn "khát" vàng
Chiến lược gia kỳ cựu Jeff Currie đã chuyển từ quan điểm bán khống sang mua vàng trong những tháng gần đây, với một lý do chính là nhu cầu bền vững từ các ngân hàng trung ương.
Đà tăng mạnh của vàng kể từ năm 2022 phần lớn được thúc đẩy bởi nhu cầu "không thể thỏa mãn" từ các ngân hàng trung ương, đặc biệt tại các thị trường mới nổi như Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ và Ba Lan.
Ngược lại, việc nhiều quốc gia chuyển sang bán vàng vào đầu năm nay đã khiến giá vàng trải qua quý giảm mạnh nhất trong 13 năm, tính đến cuối tháng 6.
Giá vàng thế giới duy trì ở vùng cao, khi nhu cầu từ các ngân hàng trung ương tiếp tục là động lực quan trọng hỗ trợ triển vọng dài hạn của kim loại quý. (Ảnh: Reuters)Ông Currie, Giám đốc chiến lược tại Altis Partners và cố vấn cấp cao tại tập đoàn đầu tư tư nhân Carlyle, cho biết rằng động lực phía sau đợt bán tháo này chỉ mang tính tạm thời. "Bạn bán những gì bạn có thể, chứ không phải những gì bạn muốn", ông Currie nói.
Theo ông, khi cuộc phong tỏa eo biển Hormuz bắt đầu, các quốc gia Trung Đông không thể xuất khẩu dầu hoặc nhanh chóng huy động tiền mặt từ hoạt động này. Khi thiếu tiền mặt, họ buộc phải bán vàng để đáp ứng nhu cầu tài chính.
"Cùng lúc đó, các thị trường mới nổi lại gặp vấn đề theo hướng ngược lại. Họ cần huy động tiền để mua dầu và phải bán vàng để có nguồn tiền", ông nói.
Theo ông Currie, cả hai động thái này đều chỉ mang tính tạm thời.
Về dài hạn, ông cho rằng nhu cầu vàng của các ngân hàng trung ương sẽ tiếp tục được thúc đẩy bởi nhu cầu đa dạng hóa dự trữ, giảm phụ thuộc vào những tài sản có thể bị một quốc gia khác phong tỏa hoặc áp đặt lệnh trừng phạt.
Các đồng tiền pháp định lớn, trong đó có USD, vốn là tài sản dự trữ phổ biến của các ngân hàng trung ương, đang đối mặt với triển vọng yếu hơn và nhiều bất định hơn so với vàng, theo Currie.
Một cuộc khảo sát do Hội đồng Vàng Thế giới công bố vào tháng 6 cũng cho thấy các ngân hàng trung ương đang có xu hướng lưu trữ vàng dự trữ ngay trong nước. Động thái này diễn ra khi các quốc gia ngày càng quan tâm đến căng thẳng địa chính trị và nguy cơ lạm phát quay trở lại.
"Nếu bạn đang tìm cách bảo vệ mình trước bất kỳ rủi ro trừng phạt nào hoặc nguy cơ ai đó can thiệp vào nguồn dự trữ của mình, vàng là lựa chọn an toàn nhất", ông Currie nói.
Dù thừa nhận vàng, bạc và các tài sản hữu hình khác có thể tiếp tục biến động mạnh, ông Currie cho rằng xu hướng tăng vẫn còn đáng chú ý.
"Bạn sẽ thấy giá tăng đột biến ở tất cả các mặt hàng này, nhưng mức tăng và mức giảm sẽ lớn hơn", ông nói.
Nhiều tổ chức lớn vẫn đặt cược vào đà tăng của vàng
Triển vọng giá vàng cũng đang nhận được sự ủng hộ từ nhiều định chế tài chính lớn. Ngày 17/8, giá vàng giao ngay đã tăng lên 4.398,58 USD/ounce, trong khi giá vàng tương lai Mỹ giao tháng 12 lên 4.455,50 USD/ounce.
Reuters cho biết đồng USD suy yếu và kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) không sớm tăng lãi suất đang hỗ trợ giá vàng. Xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 9 đã giảm xuống khoảng 31%, từ mức 51% một tháng trước.
Đáng chú ý, các dự báo dài hạn vẫn cho thấy dư địa tăng đáng kể. J.P. Morgan Global Research dự báo giá vàng có thể tiến tới 6.000 USD/ounce vào cuối năm 2026. Ngân hàng này cho rằng nhu cầu từ ngân hàng trung ương và nhà đầu tư sẽ tiếp tục là những động lực quan trọng đối với giá vàng.
UBS cũng duy trì quan điểm tích cực, dù cho rằng vàng có thể tiếp tục biến động mạnh trong ngắn hạn. Theo dự báo được UBS đưa ra hồi tháng 7, giá vàng có thể lên 4.400 USD/ounce vào tháng 9, 4.600 USD vào cuối năm 2026, 5.000 USD vào tháng 3/2027 và 5.200 USD vào tháng 6/2027.
Mới đây, UBS tiếp tục cho rằng vàng có thể đạt 5.000 USD/ounce trong nửa đầu năm 2027, nhờ lãi suất thực giảm, đồng USD yếu hơn và nhu cầu vàng từ các quốc gia có chủ quyền vẫn mạnh.
Những dự báo này tương đối phù hợp với luận điểm của ông Jeff Currie. Điểm chung giữa các đánh giá là nhu cầu của ngân hàng trung ương không còn được xem là yếu tố ngắn hạn.
Khảo sát năm 2026 của Hội đồng Vàng Thế giới cho thấy 89% ngân hàng trung ương được hỏi dự kiến lượng vàng dự trữ của các ngân hàng trung ương trên toàn cầu sẽ tăng trong 12 tháng tới, trong khi 45% kỳ vọng chính lượng vàng dự trữ của ngân hàng mình sẽ tiếp tục tăng.
Hội đồng Vàng Thế giới cũng cho biết các ngân hàng trung ương đã mua trung bình khoảng 1.000 tấn vàng mỗi năm trong 4 năm qua, cao gấp đôi mức trung bình khoảng 500 tấn của thập kỷ trước. Đây là một thay đổi đáng kể trong cấu trúc nhu cầu vàng và giúp giải thích vì sao ông Currie cho rằng những đợt bán vàng do nhu cầu tiền mặt chỉ mang tính tạm thời.
Ở góc nhìn thận trọng hơn, Hội đồng Vàng Thế giới cho rằng vàng có thể tiếp tục xu hướng tăng nếu xuất hiện các yếu tố hỗ trợ đủ mạnh, như bất ổn kinh tế và địa chính trị gia tăng, thay đổi trong kỳ vọng lãi suất hoặc dòng tiền dài hạn của nhà đầu tư quay trở lại. Theo kịch bản của tổ chức này, vàng có thể tiếp tục tăng từ vùng 4.500 USD/ounce và một tín hiệu đủ mạnh có thể giúp giá tiến bền vững về 5.000 USD/ounce.
Như vậy, dù những phiên điều chỉnh mạnh vẫn có thể xảy ra, câu chuyện phía sau vàng đang ngày càng mang tính dài hạn. Với các ngân hàng trung ương, vàng không chỉ là một tài sản đầu tư mà còn là công cụ giảm phụ thuộc vào các tài sản dự trữ có thể chịu tác động từ trừng phạt hoặc phong tỏa.
